Posted by Bắt tay vào cái vụ Phân tích số liệu này, nói thật là tôi tốn kha khá thời gian, nhưng mà giờ nhìn lại thì đáng.
Mọi người cứ hỏi, sao không dùng mấy cái phần mềm xịn xò, mấy tool tự động hóa này nọ. Tôi nói luôn, tôi không thích. Làm blogger thích chia sẻ, phải tự mình làm từ A đến Z mới có cái để kể lại. Đợt này, với cái trận Arsenal gặp Wolves, tôi quyết định mò mẫm, lôi từng con số từ mấy trang thống kê cũ về.
Đầu tiên, tôi bắt đầu bằng việc thu thập dữ liệu. Cái này là khâu mất thời gian nhất. Tôi không tin mấy cái số liệu thống kê chung chung, tôi cần chi tiết. Tôi lục tung các bảng ghi chép từ mấy mùa trước, đặc biệt là những trận hai đội này gặp nhau gần đây. Tôi lọc ra: số cú sút trúng đích, số lần chạm bóng trong vòng cấm, khu vực chuyền bóng nhiều nhất, và quan trọng là tần suất phạm lỗi chiến thuật của từng đội.
Sau khi có đống số liệu thô, tôi bắt đầu nhập vào Excel. Đúng rồi, vẫn là Excel huyền thoại thôi, không cần công cụ gì phức tạp cả. Tôi dùng công thức đơn giản để tính tỷ lệ thắng/thua khi mà Arsenal ghi bàn trước, và ngược lại. Tôi so sánh tỷ lệ chuyền thành công của tiền vệ trung tâm hai bên. Mấy anh em bảo, cứ nhìn XG là được. Nhưng tôi thì nghĩ, XG chỉ là một phần, phải nhìn vào cách họ phòng ngự khi bị pressing nữa.
Kết quả tôi vẽ ra được vài cái biểu đồ đơn giản. Nhìn vào thì thấy ngay một số điểm chết người:
- Arsenal: Khu vực cánh trái có vẻ là điểm nóng tấn công, nhưng cũng là chỗ dễ bị phản công ngược nhất. Tỷ lệ mất bóng ở khu vực giữa sân của họ cao hơn hẳn so với kỳ vọng.
- Wolves: Đội này rất giỏi tận dụng sai lầm cá nhân của đối phương. Số lần dứt điểm thành công từ những pha phản công nhanh của họ là đáng nể. Hơn nữa, họ có xu hướng phòng ngự sâu, đợi sai lầm, không thích dâng cao cướp bóng.
Cái quan trọng là, tại sao tôi lại đâm đầu vào cái đống số liệu khô khan này? Mọi chuyện không phải tự nhiên mà có.
Chuyện là tôi đã có một bài học nhớ đời
Cái vụ phân tích này thực ra là để chứng minh cho thằng Quân thấy nó sai. Thằng Quân, anh em chiến hữu bao năm, suốt ngày đội Arsenal lên đầu, mù quáng lắm. Cứ nghĩ đội mình mạnh là thắng, chẳng bao giờ chịu nhìn vào số má, vào thực tế.
Cách đây tầm ba năm, tôi còn là một tay mơ, chơi theo cảm xúc, theo lời thằng Quân xúi giục. Hồi đó, tôi có để dành được một khoản tiền nho nhỏ từ việc làm thêm, tính để mua cái tủ lạnh mới cho vợ. Thế mà nghe lời nó, tôi đặt cược hết vào một trận đấu mà nó cam đoan “thắng chắc 100%”. Nó cứ hùng hồn: “Đội này phong độ đang lên, cầu thủ XYZ đang vào phom, không thắng mới là lạ!”.
Tôi tin nó. Tôi chẳng thèm check một cái thống kê nào, dù là cơ bản nhất. Kết quả thì sao? Thua sấp mặt. Mất sạch. Cái tủ lạnh mới thành bọt biển luôn. Về nhà vợ tôi giận tím mặt, cấm cửa tôi cả tuần. Lúc đó, tôi thấy mình ngu ngốc vô cùng. Thằng Quân thì chỉ nói “xui thôi mày”, rồi thôi. Nhưng đối với tôi, đó là cả một cục tức, một bài học cay đắng.
Từ sau vụ đó, tôi thề là phải tự mình tìm hiểu, phải lấy số liệu làm kim chỉ nam, không tin vào cảm xúc hay lời hứa hão của ai nữa. Mấy ngày đầu, tôi cày đêm cày ngày để học cách đọc biểu đồ, cách tính mấy cái chỉ số cơ bản. Tôi tự tay tổng hợp từng bảng dữ liệu, ban đầu thì như gà mắc tóc, nhưng dần dần thì quen.
Cái phân tích Arsenal gặp Wolves này, nó không chỉ là một bài viết đơn thuần, mà là kết quả của cái sự cố chấp sau cú ngã năm xưa. Thằng Quân mới hôm trước còn vỗ ngực bảo Wolves không có cửa đâu, tôi mới lôi cái bảng thống kê này ra tát vào mặt nó. Nhìn cái biểu đồ về hiệu suất phản công của Wolves mà nó tái mặt không nói được câu nào.
Bây giờ, tôi làm gì cũng phải có số liệu. Đừng bao giờ tin vào mấy câu chuyện hoa mỹ, hay lời nói suông. Phải tự mình xắn tay áo lên, đào bới ra cái cốt lõi. Như cái thống kê này đã chỉ ra, Arsenal mạnh thật, nhưng cái điểm yếu ở cánh trái đã được Wolves khai thác triệt để trong các cuộc đối đầu trước. Nếu không có những con số này, tôi lại thành gà mờ như ba năm trước.
Nói chung là, tôi đã làm xong cái nhiệm vụ tự giao cho mình: Phân tích xong, tìm ra điểm mạnh yếu rõ ràng. Quan trọng hơn, tôi đã lấy lại được niềm tin vào chính bản thân mình, không để cho cảm xúc hay lời nói xuông làm mờ mắt nữa. Anh em nhớ nhé, chơi gì cũng phải dựa vào số má!