Mấy anh em ơi, hôm nay tôi ngồi kể lại cái vụ tôi làm bài “Dự đoán Arsenal hôm nay: Cập nhật mới nhất từ giới chuyên môn” nha. Nghe cái tiêu đề là biết nó hot rồi đó, fan Arsenal ở Việt Nam mình đông như quân Nguyên, mà ai cũng hóng tin tức đội nhà hết trơn.
Hồi đó, tôi mới nghĩ, làm sao mà viết cái bài này cho nó thật sự khác biệt, không phải kiểu xào nấu tin cũ hay chỉ đơn thuần là tổng hợp mấy cái trang báo nước ngoài. Ai cũng làm được vậy thì còn gì là đặc sắc nữa, đúng không?
Đầu tiên hết, tôi bắt tay vào cái vụ tìm kiếm nguồn thông tin đáng tin cậy. Cái này quan trọng lắm nè. Chứ cứ đọc mấy trang tào lao rồi đưa lên thì mất uy tín hết. Tôi bắt đầu rà soát tất cả các trang báo thể thao lớn ở Anh, mấy cái forum bóng đá uy tín mà dân mạng hay hoạt động, rồi cả mấy kênh YouTube của mấy ông bình luận viên có tiếng nói nữa.
Tôi đào sâu vào từng trận đấu gần đây của Arsenal. Không chỉ xem kết quả đâu nha, mà phải coi lại cái cách họ chơi, ai đá tốt, ai mắc lỗi, thể lực ra sao, có bị chấn thương vặt vãnh gì không. Mấy cái thống kê kiểu cầm bóng, sút phạt, thẻ vàng, thẻ đỏ cũng lôi ra xem hết. Cái này giúp mình có cái nhìn tổng quan về phong độ của đội.
Rồi, cái phần quan trọng nhất của cái tiêu đề là “từ giới chuyên môn” đúng không? Thế là tôi bắt đầu săn lùng những bình luận, phân tích của các cựu cầu thủ, huấn luyện viên, nhà báo thể thao có uy tín. Mấy ông này thường hay lên sóng các chương trình bình luận bóng đá bên Anh, hoặc viết bài cho các tờ báo lớn. Tôi phải đọc đi đọc lại, nghe đi nghe lại xem họ nói gì về chiến thuật của Arsenal, về đối thủ sắp tới, về điểm mạnh, điểm yếu của từng cầu thủ.

Có khi tôi còn mở mấy cái video phân tích chiến thuật chi tiết. Mấy cái video đó họ vẽ sơ đồ, chỉ ra từng đường chạy, từng vị trí. Tốn thời gian lắm chứ đùa đâu, nhưng mà nhờ vậy mình mới hiểu cặn kẽ được cái tư duy của mấy chuyên gia, chứ không phải chỉ nghe phỏng đoán suông.
Sau khi có một đống thông tin trong đầu, tôi bắt đầu sàng lọc và tổng hợp lại. Cái nào là ý chính, cái nào là dữ liệu hỗ trợ. Tôi phải tự hỏi mình: “Nếu mình là độc giả, mình muốn biết cái gì nhất về trận đấu Arsenal hôm nay?” Chắc chắn là cái dự đoán về kết quả, nhưng không chỉ vậy, họ còn muốn biết tại sao lại có dự đoán đó nữa.
Tôi bắt tay vào viết từng đoạn một. Mở đầu thì phải giới thiệu tình hình chung của Arsenal, trận đấu sắp tới là với ai, tầm quan trọng của nó. Rồi đi sâu vào phân tích lực lượng, tình hình chấn thương, phong độ của cả hai đội. So sánh điểm mạnh, điểm yếu. Đoạn này là tôi phải dùng từ ngữ sao cho dễ hiểu nhất, không quá hàn lâm mà cũng không quá thiếu chuyên nghiệp. Cố gắng đưa ra các lập luận có căn cứ, chứ không phải nói bừa.
- Phân tích chi tiết về hàng công của Arsenal: Ai đang “vào form”, ai cần cải thiện.
- Đánh giá hàng thủ: Có vững chắc không, có mắc lỗi cá nhân nào không.
- Tuyến giữa: Ai sẽ là người điều tiết lối chơi, ai sẽ là “máy quét”.
- Rồi đến đối thủ: Họ mạnh ở đâu, yếu ở đâu, liệu Arsenal có thể khai thác được không.
Sau đó là phần tổng hợp các nhận định từ giới chuyên môn. Tôi chọn lọc những ý kiến nổi bật, có lý và được nhiều chuyên gia đồng tình nhất. Chứ không phải cứ thấy ai nói gì cũng đưa vào hết. Phải kể ra được là ông A nói thế này, ông B nhận định thế kia, và tại sao họ lại nghĩ như vậy. Cái này cho bài viết tính khách quan, đa chiều.
Cuối cùng là phần đưa ra dự đoán của mình, nhưng dự đoán này phải dựa trên những phân tích, những nhận định ở trên, chứ không phải cảm tính. Tôi kết lại bằng một cái nhìn tổng quan về cục diện trận đấu, những yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả, và đưa ra một cái tỷ số “khả thi” nhất.
Xong xuôi hết một lượt, tôi đọc lại bài một cách cẩn thận. Chỉnh sửa câu từ, xem có chỗ nào bị lặp ý không, có chỗ nào tối nghĩa không. Đảm bảo là bố cục rõ ràng, mạch lạc, người đọc dễ nắm bắt. Cái khó là làm sao cho nó vừa mang tính chuyên nghiệp của “giới chuyên môn”, lại vừa gần gũi, dễ hiểu với đa số độc giả. Nói chung là cũng toát mồ hôi hột lắm mới ra được một bài như vậy đó anh em ơi. Đại loại là vậy đó.
